چرا هر کسب و کاری به حضور دیجیتال نیاز دارد؟
امروز بخش مهمی از مسیر شناخت یک کسب و کار از فضای دیجیتال عبور میکند.
ممکن است یک مشتری قبل از تماس با یک شرکت، نام آن را در گوگل جستجو کند. ممکن است قبل از خرید یک محصول، چند فروشگاه اینترنتی را مقایسه کند یا قبل از انتخاب یک متخصص، نمونه کارها و اطلاعات بیشتری درباره او پیدا کند.
در چنین شرایطی، حضور در فضای دیجیتال فقط به معنی داشتن یک صفحه در شبکههای اجتماعی نیست.
حضور دیجیتال یعنی کسب و کار شما بتواند در کانالهای آنلاین مرتبط، به شکلی قابل اعتماد، منظم و قابل دسترسی با مخاطب خود ارتباط برقرار کند.
این حضور میتواند شامل سایت، موتورهای جستجو، شبکههای اجتماعی، محتوای دیجیتال، پلتفرمهای تخصصی و سایر کانالهای مرتبط با بازار شما باشد.
اما چرا این موضوع برای یک کسب و کار اهمیت دارد؟
حضور دیجیتال چیست؟
حضور دیجیتال به مجموعه نقاط تماس و فعالیتهایی گفته میشود که باعث میشوند یک کسب و کار در فضای آنلاین قابل پیدا شدن، شناختن و ارتباط گرفتن باشد.
برای مثال ممکن است یک کسب و کار حضور دیجیتال خود را از طریق این موارد ایجاد کند:
- وبسایت
- نتایج جستجوی گوگل
- شبکههای اجتماعی
- محتوای آموزشی
- فروشگاه اینترنتی
- پروفایلهای تخصصی
- نقشه و سرویسهای محلی
- ایمیل مارکتینگ
- تبلیغات آنلاین
البته لازم نیست هر کسب و کاری در همه این کانالها حضور داشته باشد.
انتخاب کانال مناسب باید بر اساس مخاطب، محصول، نوع خدمات و اهداف کسب و کار انجام شود.
چرا حضور دیجیتال برای کسب و کار مهم است؟
۱. مشتریان قبل از تصمیمگیری تحقیق میکنند
بسیاری از تصمیمهای خرید یا انتخاب خدمات در یک مرحله اتفاق نمیافتند.
مخاطب ممکن است ابتدا درباره یک مشکل جستجو کند، بعد راهحلهای مختلف را بررسی کند و در نهایت چند کسب و کار را با یکدیگر مقایسه کند.
برای مثال فردی که به خدمات طراحی سایت نیاز دارد ممکن است این مسیر را طی کند:
جستجوی نیاز
↓
بررسی راهحلها
↓
بررسی شرکتها و متخصصان
↓
دیدن نمونه کار
↓
مقایسه
↓
تماس یا درخواست مشاوره
اگر کسب و کار شما در هیچکدام از نقاط مهم این مسیر حضور نداشته باشد، بخشی از فرصت ارتباط با مشتری را از دست میدهد.
۲. حضور دیجیتال باعث میشود کسب و کار راحتتر پیدا شود
فرض کنید یک شرکت خدمات خاصی ارائه میکند اما وقتی نام شرکت یا خدمت آن در گوگل جستجو میشود، اطلاعات محدودی درباره آن وجود دارد.
در مقابل، کسب و کاری را تصور کنید که:
- سایت مشخص دارد،
- خدمات خود را توضیح داده،
- نمونه پروژه دارد،
- اطلاعات تماس واضح دارد،
- محتوای تخصصی منتشر میکند،
- و در کانالهای مرتبط حضور دارد.
در این حالت مخاطب فرصت بیشتری برای شناخت کسب و کار خواهد داشت.
این موضوع به معنی تضمین جذب مشتری نیست، اما میتواند تعداد نقاط تماس میان کسب و کار و مخاطب را افزایش دهد.
۳. سایت میتواند مرکز اصلی حضور دیجیتال باشد
شبکههای اجتماعی و سایر پلتفرمها میتوانند برای ارتباط با مخاطب بسیار مفید باشند، اما سایت یک ویژگی مهم دارد:
ساختار و محتوای آن بیشتر در اختیار خود کسب و کار است.
در سایت میتوان بخشهای مختلفی مانند:
- معرفی شرکت
- خدمات
- محصولات
- نمونه کارها
- مقالات
- اطلاعات تماس
- سوالات متداول
- صفحات فرود
را در ساختاری مشخص کنار هم قرار داد.
به همین دلیل، برای بسیاری از کسب و کارها سایت میتواند نقش یک مرکز اصلی اطلاعات و تبدیل مخاطب را داشته باشد.
البته این موضوع به معنی بیاهمیت بودن شبکههای اجتماعی نیست.
هر کانال میتواند نقش متفاوتی داشته باشد.
۴. حضور دیجیتال به ایجاد اعتماد کمک میکند
اعتماد یکی از عوامل مهم در تصمیمگیری مشتری است؛ مخصوصاً زمانی که مشتری قرار است برای یک خدمت تخصصی یا محصول با ارزش بالاتر هزینه کند.
مخاطب ممکن است بخواهد بداند:
- چه کسی پشت این کسب و کار است؟
- چه خدماتی ارائه میشود؟
- تجربه مجموعه چیست؟
- چه پروژههایی انجام شده؟
- مشتریان قبلی چه تجربهای داشتهاند؟
- چطور میتوان با مجموعه ارتباط گرفت؟
یک حضور دیجیتال منظم میتواند بخشی از این اطلاعات را در اختیار او قرار دهد.
برای مثال، صفحه درباره ما، نمونه کارها، محتوای تخصصی و اطلاعات تماس هرکدام میتوانند بخشی از تصویر کسب و کار را کامل کنند.
۵. حضور دیجیتال فقط برای فروش مستقیم نیست
یکی از اشتباهات رایج این است که تمام ارزش حضور آنلاین را با فروش مستقیم اندازهگیری کنیم.
یک کسب و کار ممکن است از فضای دیجیتال برای اهداف دیگری نیز استفاده کند:
- معرفی برند
- آموزش مشتری
- پاسخ به سوالات
- جذب نیروی متخصص
- ایجاد ارتباط با شرکای تجاری
- پشتیبانی
- افزایش آگاهی از برند
- ایجاد اعتبار تخصصی
برای مثال، یک شرکت مهندسی ممکن است بخش قابلتوجهی از مخاطبان خود را از طریق مقالات تخصصی جذب کند، حتی اگر تمام این مخاطبان مستقیماً از صفحه اول سایت درخواست همکاری ندهند.
۶. حضور در گوگل میتواند بخشی از مسیر جذب مشتری باشد
گوگل برای بسیاری از کسب و کارها یکی از نقاط مهم کشف اطلاعات است.
کاربر ممکن است بهجای جستجوی مستقیم نام یک شرکت، ابتدا مشکل یا نیاز خود را جستجو کند.
مثلاً:
- «طراحی سایت شرکتی»
- «سئو سایت فروشگاهی»
- «طراحی سایت برای پزشک»
- «بهترین روش تبلیغات برای کسب و کار»
- «قیمت طراحی فروشگاه اینترنتی»
اگر سایت شما محتوای مرتبط و صفحات مناسبی داشته باشد، میتواند در بخشی از این مسیر حضور پیدا کند.
اینجاست که سئو با حضور دیجیتال ارتباط پیدا میکند.
سئو کمک میکند صفحات سایت برای جستجوهای مرتبط بهتر دیده شوند؛ اما خود سئو جایگزین کل حضور دیجیتال نیست.
۷. محتوای دیجیتال به مخاطب کمک میکند قبل از خرید شما را بشناسد
محتوا فقط برای گرفتن بازدید از گوگل تولید نمیشود.
یک محتوای خوب میتواند قبل از تماس، بخشی از ابهامات مشتری را برطرف کند.
برای مثال یک شرکت طراحی سایت میتواند درباره موضوعاتی مانند:
- تفاوت سایت شرکتی و فروشگاهی
- مراحل طراحی سایت
- امکانات فروشگاه اینترنتی
- اشتباهات رایج در طراحی سایت
- ارتباط طراحی سایت و سئو
محتوای کاربردی منتشر کند.
کاربری که این محتوا را میخواند، علاوه بر دریافت پاسخ، با نوع نگاه و تخصص کسب و کار نیز آشنا میشود.
البته محتوا زمانی ارزشمند است که واقعاً به سؤال مخاطب پاسخ دهد، نه اینکه فقط برای تولید تعداد بیشتری صفحه نوشته شود.
۸. حضور دیجیتال به کسب و کار کمک میکند مسیر مشتری را بهتر طراحی کند
یک حضور دیجیتال مؤثر نباید مجموعهای از کانالهای جدا از هم باشد.
برای مثال:
مقاله
↓
صفحه خدمت
↓
نمونه کار
↓
درخواست مشاوره
این یک مسیر مشخص است.
یا در یک فروشگاه:
جستجوی کاربر
↓
صفحه محصول
↓
بررسی مشخصات
↓
خرید
هرچه ارتباط بین این نقاط تماس واضحتر باشد، کاربر راحتتر میتواند مسیر خود را ادامه دهد.
۹. حضور دیجیتال میتواند برای کسب و کارهای کوچک هم مهم باشد
حضور آنلاین فقط برای برندهای بزرگ نیست.
یک کسب و کار کوچک نیز ممکن است از فضای دیجیتال برای معرفی خود و جذب مشتری استفاده کند.
برای مثال:
- یک پزشک
- یک وکیل
- یک مهندس
- یک شرکت پیمانکاری
- یک مشاور
- یک فروشگاه محلی
- یک کارگاه تولیدی
- یک متخصص خدمات
همگی میتوانند بسته به مدل فعالیت خود از حضور دیجیتال استفاده کنند.
البته نیاز همه آنها یکسان نیست.
یک کسب و کار محلی ممکن است بیشتر روی جستجوی محلی و اطلاعات تماس تمرکز کند.
یک فروشگاه اینترنتی به ساختار محصولات و فرایند خرید نیاز دارد.
یک شرکت B2B ممکن است به معرفی تخصص، پروژهها و محتوای تخصصی اهمیت بیشتری بدهد.
آیا داشتن صفحه اینستاگرام یعنی حضور دیجیتال داریم؟
داشتن یک صفحه در شبکه اجتماعی میتواند بخشی از حضور دیجیتال باشد، اما الزاماً به معنی داشتن یک حضور دیجیتال کامل نیست.
فرض کنید تمام اطلاعات کسب و کار فقط در یک شبکه اجتماعی قرار گرفته باشد.
مخاطب ممکن است نتواند بهراحتی:
- خدمات را به شکل ساختاریافته بررسی کند،
- پروژهها را دستهبندیشده ببیند،
- مقالات تخصصی را پیدا کند،
- از گوگل وارد صفحات مختلف شود،
- یا اطلاعات را در یک ساختار مشخص دنبال کند.
به همین دلیل، بهتر است شبکههای اجتماعی و سایت را رقیب یکدیگر ندانیم.
هرکدام میتوانند نقش متفاوتی در مسیر مشتری داشته باشند.
آیا هر کسب و کاری حتماً به سایت نیاز دارد؟
پاسخ برای همه کسب و کارها یکسان نیست.
نوع محصول، مخاطب، بازار، مدل فروش و کانالهای جذب مشتری باید بررسی شود.
اما اگر مشتریان بالقوه شما برای شناخت، مقایسه یا پیدا کردن خدمات از اینترنت استفاده میکنند، داشتن یک سایت میتواند فرصت مهمی برای ایجاد یک نقطه تماس مستقل و قابل توسعه ایجاد کند.
برای یک کسب و کار خدماتی، سایت میتواند محل معرفی خدمات و دریافت درخواست باشد.
برای یک فروشگاه، میتواند محل نمایش محصول و خرید باشد.
برای یک متخصص، میتواند نقش رزومه، معرفی تخصص و دریافت درخواست مشاوره را داشته باشد.
بنابراین سؤال بهتر این نیست که:
«آیا همه کسب و کارها باید سایت داشته باشند؟»
بلکه باید پرسید:
«مشتری من برای پیدا کردن و انتخاب این محصول یا خدمت از چه کانالهایی استفاده میکند و سایت چه نقشی میتواند در این مسیر داشته باشد؟»
چگونه برای کسب و کار خود یک حضور دیجیتال ایجاد کنیم؟
قرار نیست از روز اول همه کانالهای دیجیتال را فعال کنید.
بهتر است ابتدا هدف و مخاطب را مشخص کنید.
مرحله اول: مشتری را بشناسید
مشخص کنید مشتری چه کسی است و برای پیدا کردن راهحل چه رفتاری دارد.
مرحله دوم: نقاط تماس را مشخص کنید
بررسی کنید مخاطب کجا با کسب و کار شما روبهرو میشود:
- گوگل
- شبکههای اجتماعی
- سایت
- تبلیغات
- پلتفرمهای تخصصی
- معرفی دیگران
مرحله سوم: سایت را بهعنوان مرکز اطلاعات بررسی کنید
اگر سایت دارید، بررسی کنید آیا خدمات، محصولات، نمونه کار و اطلاعات موردنیاز مخاطب بهوضوح در آن قرار گرفتهاند یا خیر.
اگر سایت ندارید، ابتدا مشخص کنید چه ساختاری برای کسب و کار شما لازم است.
مرحله چهارم: روی دیده شدن کار کنید
اگر مخاطب شما از گوگل جستجو میکند، سئو و محتوای هدفمند میتوانند بخشی از استراتژی حضور دیجیتال باشند.
مرحله پنجم: کانالهای دیگر را متناسب با مخاطب انتخاب کنید
لازم نیست در همه شبکههای اجتماعی حضور داشته باشید.
کانالهایی را انتخاب کنید که واقعاً با رفتار مخاطبان شما ارتباط دارند.
مرحله ششم: عملکرد را اندازهگیری کنید
بررسی کنید کدام کانال برای کسب و کار شما نتیجه ایجاد میکند.
معیارهای ارزیابی میتوانند بسته به هدف شامل مواردی مانند:
- درخواست مشاوره
- تماس
- فروش
- ثبتنام
- بازدید از صفحات مهم
- تعامل با محتوا
باشند.
اشتباهات رایج در ایجاد حضور دیجیتال
حضور در همه کانالها
فعال بودن در ده کانال بدون داشتن منابع کافی، لزوماً بهتر از حضور حرفهای در دو یا سه کانال نیست.
تمرکز فقط روی تعداد دنبالکننده
تعداد دنبالکننده بهتنهایی نشان نمیدهد حضور دیجیتال یک کسب و کار چقدر برای آن ارزش ایجاد کرده است.
نداشتن سایت یا مرکز اطلاعات مشخص
اگر تمام اطلاعات در کانالهای پراکنده قرار گرفته باشند، پیدا کردن اطلاعات برای مشتری سختتر میشود.
تولید محتوای بدون هدف
هر محتوایی که منتشر میشود باید حداقل یک دلیل مشخص داشته باشد؛ مثلاً پاسخ به سؤال مخاطب، معرفی تخصص، جذب مخاطب یا پشتیبانی از یک خدمت.
جدا بودن کانالها از یکدیگر
اگر سایت، شبکههای اجتماعی و محتوا هرکدام مسیر کاملاً جداگانهای داشته باشند، بخشی از ظرفیت حضور دیجیتال از بین میرود.
جمعبندی
حضور دیجیتال فقط داشتن یک سایت یا صفحه شبکه اجتماعی نیست.
این مفهوم به مجموعه نقاط تماس آنلاین کسب و کار با مخاطبانش مربوط میشود؛ از سایت و موتورهای جستجو گرفته تا محتوا، شبکههای اجتماعی و سایر کانالهای مرتبط.
برای بسیاری از کسب و کارها، سایت میتواند مرکز اصلی این حضور باشد و سئو، محتوا و شبکههای اجتماعی نیز در کنار آن نقشهای متفاوتی داشته باشند.
اما هیچ نسخه یکسانی برای همه وجود ندارد.
بهتر است ابتدا مشخص کنید مشتری شما چگونه شما را پیدا میکند، چه اطلاعاتی برای تصمیمگیری نیاز دارد و کدام کانال میتواند در این مسیر بیشترین ارزش را ایجاد کند.
اگر بخش مهمی از مشتریان بالقوه شما در فضای آنلاین فعالیت میکنند، طراحی یک سایت حرفهای و ایجاد ساختار مناسب برای دیده شدن در موتورهای جستجو میتواند یکی از بخشهای مهم استراتژی حضور دیجیتال شما باشد.
سوالات متداول
حضور دیجیتال چیست؟
حضور دیجیتال به مجموعه فعالیتها و نقاط تماس آنلاین یک کسب و کار گفته میشود که باعث میشوند مخاطب بتواند آن را پیدا کند، بشناسد و با آن ارتباط برقرار کند.
آیا حضور دیجیتال فقط داشتن سایت است؟
خیر. سایت یکی از مهمترین اجزای حضور دیجیتال برای بسیاری از کسب و کارهاست، اما شبکههای اجتماعی، موتورهای جستجو، محتوا، پلتفرمهای تخصصی و سایر کانالها نیز میتوانند بخشی از آن باشند.
آیا هر کسب و کاری به حضور آنلاین نیاز دارد؟
نیاز و میزان سرمایهگذاری برای هر کسب و کار متفاوت است. اگر مشتریان بالقوه برای پیدا کردن، بررسی یا مقایسه محصولات و خدمات از اینترنت استفاده میکنند، حضور آنلاین میتواند نقش مهمی در مسیر جذب آنها داشته باشد.
آیا اینستاگرام جای سایت را میگیرد؟
شبکههای اجتماعی میتوانند بخشی از حضور دیجیتال باشند، اما جایگاه و کاربرد آنها با سایت یکسان نیست. سایت میتواند ساختار مستقلتری برای معرفی خدمات، محتوا، نمونه کار و مسیر تبدیل مخاطب ایجاد کند.
سئو چه نقشی در حضور دیجیتال دارد؟
سئو میتواند به دیده شدن صفحات سایت در جستجوهای مرتبط کمک کند و یکی از بخشهای مهم استراتژی حضور دیجیتال باشد. اما حضور دیجیتال گستردهتر از سئو است و میتواند کانالهای دیگری را نیز شامل شود.